ਇਤਿਹਾਸ ਸਿਰਜਦੇ ਲੋਕ
ਫਲਾਈਮੂਨ ਦੇ ਚਾਰੇ ਜਾਂਬਾਜ਼ ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰੀ ਵਾਪਿਸ ਪਰਤੇ – ਚੰਦਰਮਾ ਦੁਆਲੇ ਲਾਇਆ ਚੱਕਰ
-ਹਰਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਬਸਿਆਲਾ-ਔਕਲੈਂਡ, 11 ਅਪ੍ਰੈਲ, 2026: ਅੱਜ ਦਾ ਦਿਨ ਪੁਲਾੜ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਸੁਨਹਿਰੀ ਅੱਖਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਉਡੀਕੀ ਜਾ ਰਹੀ Artemis II (ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ‘ਫਲਾਈਮੂਨ’ ਮਿਸ਼ਨ ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਦੀ ਮੁਹਿੰਮ ਅੱਜ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਸੰਪੰਨ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।
ਪ੍ਰਿਥਵੀ ’ਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਵਾਪਸੀ ਤਾਜ਼ਾ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਨਾਸਾ (NASA) ਦਾ ਓਰੀਅਨ (Orion) ਕੈਪਸੂਲ ਅੱਜ, 11 ਅਪ੍ਰੈਲ 2026 (ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ ਤੜਕਸਾਰ) ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਲੈਂਡ ਕਰ ਗਿਆ ਹੈ। ਪੁਲਾੜ ਯਾਨ ਨੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਵਾਯੂਮੰਡਲ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਗਤੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਪੈਰਾਸ਼ੂਟਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਸੈਨ ਡਿਏਗੋ ਦੇ ਤੱਟ ਨੇੜੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਉਤਰਿਆ।
ਉਹ ਚਾਰ ਜਾਂਬਾਜ਼ ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰੀ ਕੌਣ ਹਨ? ਇਸ ਮਿਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਮੈਂਬਰ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਚੰਦਰਮਾ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਚੱਕਰ ਲਗਾ ਕੇ ਨਵੇਂ ਰਿਕਾਰਡ ਕਾਇਮ ਕੀਤੇ ਹਨ:
- ਰੀਡ ਵਾਈਜ਼ਮੈਨ (Reid Wiseman): ਮਿਸ਼ਨ ਕਮਾਂਡਰ (ਅਮਰੀਕਾ)
- ਵਿਕਟਰ ਗਲੋਵਰ (Victor Glover): ਪਾਇਲਟ (ਅਮਰੀਕਾ) – ਚੰਦਰਮਾ ਮਿਸ਼ਨ ’ਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਪਹਿਲੇ ਅਫਰੀਕੀ-ਅਮਰੀਕੀ।
- ਕ੍ਰਿਸਟੀਨਾ ਕੋਚ (Christina Koch): ਮਿਸ਼ਨ ਸਪੈਸ਼ਲਿਸਟ (ਅਮਰੀਕਾ) – ਚੰਦਰਮਾ ਦੇ ਪੰਧ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ।
- ਜੈਰੇਮੀ ਹੈਨਸਨ (Jeremy Hansen): ਮਿਸ਼ਨ ਸਪੈਸ਼ਲਿਸਟ (ਕੈਨੇਡਾ) – ਪਹਿਲੇ ਗੈਰ-ਅਮਰੀਕੀ ਯਾਤਰੀ।
ਕੀ ਲੈਂਡਿੰਗ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹੀ? ਹਾਂ, ਚਾਰੋਂ ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰੀ ਬਿਲਕੁਲ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹਨ। ਲੈਂਡਿੰਗ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਨਾਸਾ ਦੀ ਰਿਕਵਰੀ ਟੀਮ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਨੇਵੀ ਨੇ ਕੈਪਸੂਲ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲਿਆ। ਮੁੱਢਲੀ ਜਾਂਚ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸਾਰੇ ਯਾਤਰੀ ਚੰਗੀ ਸਿਹਤ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹੁਣ ਡਾਕਟਰੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੇਠ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇਗਾ ਤਾਂ ਜੋ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਗੁਰੂਤਾ-ਖਿੱਚ (Gravity) ਵਿੱਚ ਵਾਪਸੀ ਕਾਰਨ ਸਰੀਰ ’ਤੇ ਪਏ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕੇ।
ਇਸ ਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ
- 50 ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਵਾਪਸੀ: 1972 ਦੇ ਅਪੋਲੋ ਮਿਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਹੈ ਕਿ ਮਨੁੱਖ ਚੰਦਰਮਾ ਦੇ ਇੰਨੇ ਨੇੜੇ ਪਹੁੰਚਿਆ ਹੈ।
- ਅਗਲਾ ਕਦਮ: ਇਹ ‘ਫਲਾਈ-ਬਾਈ’ ਮਿਸ਼ਨ ਸੀ, ਯਾਨੀ ਇਸ ਵਿੱਚ ਯਾਤਰੀ ਚੰਦ ’ਤੇ ਉਤਰੇ ਨਹੀਂ ਸਨ, ਸਿਰਫ ਚੱਕਰ ਲਗਾ ਕੇ ਵਾਪਸ ਆਏ ਹਨ। ਇਹ ਸਫਲਤਾ ਹੁਣ Artemis III ਲਈ ਰਾਹ ਪੱਧਰਾ ਕਰੇਗੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਨਸਾਨ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਚੰਦਰਮਾ ਦੀ ਸਤਹਾ ’ਤੇ ਕਦਮ ਰੱਖੇਗਾ।
ਇਹ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਵਿਗਿਆਨਕ ਜਿੱਤ ਹੈ। ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੇ ਇਸ ਹੌਂਸਲੇ ਨੇ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਲਈ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦੇ ਨਵੇਂ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਖੋਲ੍ਹ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।